Dwie oferty obok siebie: co porównać i w jakiej kolejności

Najpierw ta sama kwota na koncie

Oferty różnią się nie tylko ceną, ale i sposobem jej podania. Jedna eksponuje „kwotę pożyczki”, druga „kwotę do wypłaty”, trzecia wysokość raty. Kiedy porównujesz liczby, które oznaczają co innego, wynik nic nie mówi.

Punkt wyjścia jest jeden: ile pieniędzy faktycznie wpłynie na Twój rachunek. To kwota, którą możesz wydać. Wszystko, co trzeba oddać ponad nią, jest kosztem.

Kwota pożyczki a pieniądze na koncie

Te dwie liczby rozchodzą się wtedy, gdy prowizję potrąca się z wypłaty. Umowa mówi o 1 200 zł, a na konto trafia mniej. Poniżej dwa warianty z identycznym kosztem 72 zł i okresem 45 dni. W pierwszym prowizję płacisz razem ze spłatą, w drugim pożyczkodawca zatrzymuje ją przy wypłacie.

Kwoty do wypłaty się różnią, więc bezpośrednie porównanie jest ograniczone. Przykłady edukacyjne, nie oferty.

Oba warianty są przykładami edukacyjnymi, nie ofertą i nie przykładem reprezentatywnym.

Spójrz najpierw na całkowitą kwotę do zapłaty. Wariant z potrąceniem wymaga oddania 1 200,00 zł, czyli mniej niż 1 272,00 zł. Kto patrzy tylko na tę liczbę, uzna go za tańszy. Tymczasem koszt w obu przypadkach wynosi 72 zł, a w drugim dostajesz do dyspozycji 1 128 zł zamiast 1 200 zł. Za tę samą prowizję masz mniej pieniędzy, dlatego RRSO wariantu z potrąceniem jest wyższe: 65,18% wobec 60,42%.

Ustawa opisuje to precyzyjnie. Całkowita kwota kredytu to środki, które pożyczkodawca udostępnia konsumentowi, bez kredytowanych kosztów (art. 5 pkt 7). Potrącona prowizja nie należy więc do pieniędzy, które pożyczasz, choć mieści się w kwocie, którą oddajesz.

Potem całkowita kwota do zapłaty i czas

Gdy kwota na koncie jest ta sama, porównujesz całkowitą kwotę do zapłaty. Różnica między ofertami w tej pozycji to dokładnie różnica ich kosztu w złotych.

Okres zmienia znaczenie tej różnicy. Pożyczka na 90 dni może kosztować tyle samo złotych co pożyczka na 45 dni, a mieć niższe RRSO, bo z tych samych pieniędzy korzystasz dwa razy dłużej. Pokazujemy to na liczbach w artykule o RRSO i oprocentowaniu. Przy ratach dochodzi jeszcze jeden efekt: dłuższy harmonogram obniża ratę, a przy stałej prowizji także RRSO, ale łączny koszt w złotych rośnie.

Przy ofertach na różny okres zadaj sobie więc dwa pytania. Ile zapłacę łącznie? I czy dłuższy czas jest mi potrzebny, czy tylko obniża ratę kosztem wyższej sumy?

Trzeci sposób pobrania prowizji: doliczona do kwoty

Przy pożyczkach ratalnych prowizja bywa też doliczana do kwoty, od której liczy się odsetki. Na konto trafia wtedy pełna kwota, ale prowizja jest oprocentowana razem z kapitałem. Dwa nasze scenariusze różnią się tylko tym szczegółem: 3 000 zł w 12 ratach, oprocentowanie 12% rocznie, prowizja 120 zł.

Prowizja rozłożona na raty

11 rat po 276,55 zł i ostatnia 276,51 zł; całkowity koszt 318,56 zł, RRSO 20,81%.

Prowizja doliczona do kwoty

11 rat po 277,21 zł i ostatnia 277,19 zł; całkowity koszt 326,50 zł, RRSO 21,36%.

Na koncie w obu przypadkach jest 3 000 zł, prowizja ma tę samą wysokość, a różnica w racie wynosi kilkadziesiąt groszy. Przez rok składa się jednak na 7,94 zł więcej, bo od 120 zł prowizji naliczane są odsetki. Przy większej kwocie i dłuższym okresie ta różnica rośnie. W formularzu informacyjnym szukaj więc nie tylko wysokości prowizji, ale też informacji, jak jest pobierana: z wypłaty, w ratach czy przez doliczenie do kwoty kredytu. Więcej o samych harmonogramach przeczytasz na stronie pożyczki na raty.

Co zestawić i gdzie to znaleźć

Wszystkie te pozycje pożyczkodawca podaje przed zawarciem umowy na trwałym nośniku (art. 13 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim). Jeśli którejś brakuje, poproś o nią przed podpisaniem. Pełny zestaw pytań na ten moment zawiera lista kontrolna przed podpisaniem.

Porównanie w praktyce

1. Wpisz pierwszą ofertę do porównania kosztów: kwotę, okres, prowizję i sposób jej pobrania.
2. Wpisz drugą tak, żeby kwota do wypłaty wyszła taka sama. Jeśli jedna z firm potrąca prowizję, podnieś w jej wariancie kwotę pożyczki.
3. Odczytaj różnicę w całkowitej kwocie do zapłaty. To jest różnica w cenie.
4. Sprawdź najwyższą ratę i datę ostatniej spłaty. Tańsza oferta z ratą, której nie udźwigniesz, nie jest dla Ciebie tańsza.

Każdy wynik możesz zachować przyciskiem „Zapisz w Teczce” i wrócić do niego przy kolejnej ofercie. Przykład zostaje tylko w Twojej przeglądarce i Credano go nie widzi; więcej na stronie Teczka Credano.

Gdzie porównanie się kończy

Kalkulator liczy na warunkach, które wpiszesz. Nie zna regulaminów promocji, opłat za przesunięcie terminu ani kosztów opóźnienia, a te potrafią zmienić rachunek bardziej niż różnica w prowizji. Gdy jedna z ofert ma rabat zależny od terminowej spłaty, porównaj oba jej warianty: z rabatem i bez niego. Moduł z dwoma wynikami znajdziesz na stronie porównania.

Nie porównuj też własnej oferty z liczbami z reklamy innej firmy. Reklama pokazuje typową umowę tej firmy, dobraną według jej statystyki (art. 8 ustawy), a Twoje warunki mogą być inne. Uczciwe porównanie zestawia dwie oferty na tę samą kwotę do wypłaty i podobny okres, najlepiej z dwóch formularzy informacyjnych.

Wiążą Cię formularz informacyjny i umowa konkretnego pożyczkodawcy. Jeśli liczby w nich nie zgadzają się z Twoim wyliczeniem, zapytaj o założenia, zanim podpiszesz.